SAZNAJTE: Koliko novca šalje dijaspora i gdje on završava?
Iseljenici oduvijek šalju značajne količine novca u matične države na Balkanu. Tako je bilo i prije 100 godina kada su išli trbuhom za kruhom u američke rudnike, tako je i danas.
Novac koji u maticu “upumpava” dijaspora, kada su u pitanju zemlje bivše Jugoslavije, čini značajan dio BDP-a, a ukupni iznosi premašuju i direktne strane investicije.
Novac stiže, što direktno, što indirektno, zvaničnim kanalima, ali i iz “ruke u ruku”, a tu je i potrošnja tokom ljetnjih mjeseci, odnosno prilkom posjeta domovini, investicije i humanitarne pomoći koje dijaspora šalje zemljacima.
“Kada smo u Srbiji, trošimo mnogo više nego što trošimo u Nemačkoj. Idemo kod zubara, popravljamo auto, restorani, godišnji odmor u hotelu na moru… Osim što su zdravstvene i sve druge usluge mnogo jeftinije nego u Minhenu, volimo, brate, da potrošimo kod kuće. Nekako nam lijepo, osjećamo kao da vraćamo neki dug korenima, da pomažemo, iako smo otišli jer ovde nismo mogli da zaradimo za pristojan život”, kaže za Dijasporu Nenad P. koji je već 15 godina na privremenom radu. On je za sobom poveo i suprugu, tadašnju djevojku, u Njemačkoj su dobili djecu.
Nenad kaže da tokom boravka u Srbiji i Crnoj Gori, gde ide na letovanje, za 2o-ak dana potroši i do pet hiljada eura. Što se tiče slanja novca u domovinu, to je jedna prosečna penzija roditeljima.
“Bratu sam pre nekoliko godina poslao desetak hiljada eura da počne svoj posao. Danas lijepo radi i izdržava porodicu”, kaže Nenad.
Najviše sredstava kada je u pitanju dijaspora Srbije, prema dostupnim podacima Narodne banke Srbije, stiže iz Njemačke, Švajcarske, Austrije i Francuske, odnosno iz zemalja u kojima živi najveći broj građana Srbije.
Prosječan godišnji priliv u Srbiju od doznaka u poslednjih pet godina bio je oko 2,7 milijardi eura, odnosno oko 8,2 odsto bruto domaćeg proizvoda.
Prema podacima Narodne banke Srbije, prošle godine Srbi iz sveta, kojih ima oko četiri miliona, svojim rođacima u Srbiji poslali su 2,86 milijardi evra, što je za 9,7 odsto više nego 2014.
Građani Crne Gore koji rade u inostranstvu i iseljenici transferisali su u domovinu za devet mjeseci ove godine, prema preliminarnim podacima Centralne banke Crne Gore, oko 275,76 miliona eura.
Od ukupnog priliva doznaka iz inostranstva, oko 165,53 miliona eura odnosi na kompenzacije zaposlenih, odnosno rezidenata Crne Gore koji rade u inostranstvu.
Predrag Mitrović, direktor Uprave za dijasporu Crne Gore: Još jedna Crna Gora živi u inostranstvu
I pored značajnog priliva novca od iseljenika, neveliki dio završava kao investicija. Novac uglavnom služi za potrošnju, odnosno “preživljavanje” s obzirom da je životni standard još uvek značajno ispod proseka razvijenih zemalja gde žive i rade iseljenici.
